نابودی طبقۀ متوسط ایران و پی آمدهایش

yaraneh

در حالی که دولت حسن روحانی مقدمات اجرای مرحلۀ دوم قانون هدفمندی یارانه‌ها را تدارک می‌بیند، اقتصاددانان کشور خواستار تعلیق اجرای این طرح هستند و هشدار می دهند که افزایش مجدد قیمت حامل‌های سوخت ایران را با بحران‌های خطرناکی روبرو خواهد ساخت.

از جملۀ این اقتصاددانان «محسن رنانی» است که اجرای مرحلۀ جدید هدفمندی یارانه ها را، به خروج کشور از رکود تورمی مشروط کرده و افزوده است که از جمله پی آمدهای خطرناک اجرای این قانون در شرایط رکود و تورم شدید و مستمر، نابودی تدریجی، اما سهمگین طبقۀ متوسط ایران بوده است. او تصریح کرده است که افزایش مجدد قیمت حامل های سوخت، باقی ماندۀ طبقۀ متوسط ایران را نابود خواهد کرد و این نابودی سرآغاز مصیبتی بزرگ برای کل جامعه خواهد بود.

به گفتۀ محسن رنانی، نابودی طبقۀ متوسط تنها به معنای فقیرتر و قطبی تر شدن جامعه نیست. نابودی طبقۀ متوسط، به گفتۀ او، به معنای رخت بربستن عقلانیت از رفتارهای اجتماعی به خصوص در زمانۀ بحران‌های شدید اقتصادی است که راه را یا برای صعود دیکتاتوری نظامی در قدرت یا شورش ها و خشونت های کور سیاسی در کشور هموار خواهد ساخت.
وی در ادامۀ این استدلال، سیاست های منتهی به نابودی طبقۀ متوسط در ایران را طی سال های اخیر به منزلۀ نوعی خیانت تلقی کرده و افزوده است : اگر طبقۀ متوسط جامعه تخریب شود، مدیریت آیندۀ اقتصادی ایران به سادگی ممکن نخواهد بود، مضاف بر اینکه اجرای مرحلۀ دوم قانون هدفمندی یارانه ها موج جدید تورمی را در کشور باعث خواهد شد که حاصلش قطبی شدن جامعه و تشدید «غم نان» و در نتیجه افزایش پرخاشگری و عصبیت اجتماعی و فرو ریختن هنجارهای جامعه است.

محسن رنانی، افزوده است که هدفمندی یارانه‌ها رکود را نیز تشدید می کند، زیرا افزایش مجدد قیمت حامل های سوخت هزینۀ تولید را افزایش می دهد و افزایش هزینۀ تولید در اثر افزایش قیمت حامل های سوخت بر شمار واحدهای تولیدی ورشکسته می افزاید. محسن رنانی با استناد به گزارش اخیر خانۀ صنعت و معدن استان اصفهان نوشته است که تنها 74 درصد واحدهای تولیدی این استان با ظرفیتی کمتر از 50 درصد مشغول کار هستند و متوسط توان فعالیت تولیدی واحدهای اقتصادی ایران از 36 درصد فراتر نمی رود.
همین آمار به گفتۀ اقتصاددان ایرانی نشان می دهد که صنعت ایران در رکودی عمیق فرو رفته و بی دلیل نیست که در میان 180 کشور جهان، ایران از نظر فضای کسب و کار به رتبۀ 152 سقوط کرده است.

در اظهاراتی جداگانه، «عباس شاکری»، عضو هیئت علمی دانشگاه علامه طباطبایی، گفته است: ادامۀ رکود و تورم در اقتصاد کشور به ناسازه های زیانباری منجر شده است. او گفته است: در حالی که بخش تولید ضعیف شده، بخش های غیرمولد اقتصاد بی آنکه ارزش خاصی تولید کنند، درآمدزا هستند.

عباس شاکری، افزوده است که در کشورهای مختلف درآمد بنگاه های تولیدی همواره بیشتر از بنگاه های مالی و بانک‌هاست. اما در ایران عکس این قاعده حاکم است و همین عامل تشدید رکود و تورم در این کشور به شمار می رود. زیرا، رکود زمانی ایجاد می شود که پول از چرخۀ صنعتی و تولید وارد چرخۀ مالی شود. به اعتراف خود بانک مرکزی ایران ادامۀ این روند رشد سرمایه گذاری در این کشور را طی سال 1391 به منفی 22 درصد کاهش داده است.

در تازه ترین اظهار نظر «عبدالرضا رحمانی فضلی»، وزیر کشور دولت یازدهم، با اشاره به نرخ شدیداً منفی رشد اقتصادی ایران در سه سال گذشته گفته است که تا هفت سال دیگر دست کم بین ده و نیم تا یازده میلیون نفر بیکار دارای مدارک دانشگاهی در کشور وجود خواهد داشت که همین برای متزلزل کردن پایه های هر نظامی کافی است. او سپس افزوده است که برای مقابله با چنین درجه و کیفیتی از بیکاری رشد اقتصادی ایران باید برای سالیان متوالی دست کم به 6.5 درصد برسد، هر چند با چنین درجه ای از رشد اقتصادی نرخ بیکاری ایران به ده درصد بالغ خواهد شد.

در اظهاراتی جداگانه، «شهین‌دخت مولاوردی»، معاون رییس جمهوری در امور زنان، وضعیت اشتغال زنان را بسیار وخیم و نگران کننده تر از دیگر بخش‌های جامعه دانسته و گفته است که 88 درصد زنان جامعه بیکار هستند، در حالی که بیش از 12 درصد سرپرستان خانوارها را اکنون زنان تشکیل می دهند. با این حال، به اعتراف معاون رییس جمهوری، 82 درصد زنان سرپرست خانوارها نیز بیکار و در معرض آسیب های مختلف اجتماعی هستند.

بی دلیل نیست که سوءتغذیه به مشکلی بزرگ در ایران امروز بدل شده تا جایی که 70 درصد مردان و 50 درصد زنان از پوکی استخوان و 70 درصد جمعیت کل کشور از کمبود پروتئین رنج می برند. 
در چنین شرایطی دولت حسن روحانی که با کمبود شدید منابع و فقدان درآمدهای مکفی نفتی روبرو است تصمیم گرفته که هم مرحلۀ دوم هدفمندی یارانه ها را به اجرا بگذارد و هم یارانه‌های بخش‌های وسیعی از جامعه را قطع کند. نه فقط اعضای دولت یازدهم و دیگر مقامات و همراهان نظام اسلامی وسیعاً مردم را به انصراف از دریافت یارانه های نقدی فرامی خوانند، بلکه نیز تهدید می کنند که یارانه های آن دسته از کسانی که دولت «پردرآمد» می نامد به طور خودکار قطع خواهد شد، در صورتی که خود آنان از دریافت یارانه‌های نقدی انصراف ندهند.

«علی طیب نیا»، وزیر اقتصاد و دارایی، گفته است که دست کم 10 میلیون نفر از افراد «پردرآمد» شناسایی شده اند و اگر این افراد برای دریافت یارانه ثبت نام کنند، زمینۀ حذف آنان از فهرست دریافت کنندگان یارانه فراهم شده است.

با این حال، «محسن رنانی» تأکید کرده است که اگر شمار کسانی که خود داوطلبانه از دریافت یارانه‌های نقدی انصراف داده اند کمتر از ده میلیون نفر باشد، معنای آن این است که طبقۀ متوسط ایران عملاً نابود شده و این نابودی سرآغاز دوره‌ای نگران کننده از تحولات سیاسی-اجتماعی در کشور است. 

فایل صوتی را گوش کنید:

نوشتۀ ناصر اعتمادی

16 ژوئیه 2014

***********

منبع: وبسایت رادیو بین المللی فرانسه

http://www.persian.rfi.fr/%D8%A7%D9%82%D8%AA%D8%B5%D8%A7%D8%AF/20140416-%D9%86%D8%A7%D8%A8%D9%88%D8%AF%DB%8C-%D8%B7%D8%A8%D9%82%DB%80-%D9%85%D8%AA%D9%88%D8%B3%D8%B7-%D8%A7%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%86-%D9%88-%D9%BE%DB%8C-%D8%A2%D9%85%D8%AF%D9%87%D8%A7%DB%8C%D8%B4

Advertisements

پاسخی بگذارید

در پایین مشخصات خود را پر کنید یا برای ورود روی شمایل‌ها کلیک نمایید:

نشان‌وارهٔ وردپرس.کام

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری WordPress.com خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

تصویر توییتر

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Twitter خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

عکس فیسبوک

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Facebook خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

عکس گوگل+

شما در حال بیان دیدگاه با حساب کاربری Google+ خود هستید. بیرون رفتن / تغییر دادن )

درحال اتصال به %s

%d وب‌نوشت‌نویس این را دوست دارند: